Quà tặng sếp phong thuỷ hay rơi vào năm nhóm món: thuyền buồm, bình đựng bút bằng đá, cây đá quý, tượng ngựa và quả cầu thạch anh trên đế gỗ. Điểm chung của chúng là đặt được trên bàn hoặc kệ làm việc, mang lời chúc công việc thuận lợi theo tập quán, và không đụng vào đời sống riêng của người nhận như đồ đeo hay đồ dùng cá nhân. Chọn đúng thì món quà ở lại trên bàn sếp nhiều năm; chọn sai cỡ, sai kiểu thì nó nằm trong tủ ngay tuần sau.
Phần dưới đi theo thứ tự người tặng thật sự phải nghĩ: món nào hợp với người nhận và chỗ người ấy ngồi, món nào nên tránh, cỡ bao nhiêu là vừa với mặt bàn, hộp và thẻ ghi ý nghĩa ra sao, chia ngân sách theo tầng, kiểm hàng trước khi trả tiền và trao vào lúc nào để không ai khó xử. Ý nghĩa của từng món được nêu như quan niệm dân gian; phần còn lại là chuyện thẩm mỹ, chỗ đặt và phép lịch sự nơi công sở.
Những món hay được chọn làm quà cho sếp và vì sao
Thuyền buồm. Hình ảnh "thuận buồm xuôi gió" là lời chúc dễ hiểu nhất cho người điều hành, nên thuyền buồm gỗ, thuyền đồng hay thuyền đá thường đứng đầu danh sách. Theo tập quán, thuyền nên có đủ buồm căng, mũi thuyền hướng vào trong phòng như ý chở hàng về. Với sếp ngồi phòng riêng, thuyền dài 30–40 cm đặt trên kệ hợp hơn đặt giữa bàn.
Bình đựng bút bằng đá. Bình bút ngọc, đá cẩm thạch hay đá thạch anh là món vừa dùng được vừa trưng được. Quan niệm xưa coi bút là "văn", bình bút trên bàn là lời chúc công việc giấy tờ trôi chảy. Món này hợp với sếp ít thích đồ trang trí, vì nó có việc để làm mỗi ngày.
Cây đá quý tài lộc. Cây có thân đồng hoặc dây kim loại, lá bằng đá tự nhiên nhỏ như thạch anh, mã não. Người ta tặng như lời chúc tài lộc sinh sôi. Cây cỡ 15–25 cm hợp bàn giám đốc; cây to hơn hợp kệ hay góc phòng. Cần hỏi người bán đá lá là đá gì, có nhuộm không.
Tượng ngựa. Ngựa phi gắn với câu "mã đáo thành công", hay được tặng khi sếp nhận nhiệm vụ mới. Ngựa đồng, ngựa đá, bộ ngựa trên đế gỗ đều phổ biến. Chọn dáng ngựa đang chạy hoặc ngẩng đầu, tránh tượng ngựa gục đầu hay bị sứt chân.
Quả cầu thạch anh trên đế. Quả cầu trong, quả cầu tím hay quả cầu vàng xoay trên đế gỗ tạo điểm nhìn gọn cho bàn làm việc. Quan niệm cho rằng quả cầu giúp "tụ khí"; về thực tế, đây là món tối giản hợp người thích đồ ít chi tiết. Lưu ý quả cầu trong suốt có thể hội tụ ánh nắng như thấu kính, nên đặt tránh nắng chiếu thẳng.
Món nên cân nhắc kỹ hoặc tránh khi tặng sếp
Có món đẹp, đắt mà vẫn thành quà khó nhận. Lý do nằm ở ba chỗ: tập quán kiêng, sự riêng tư của người nhận và phép công sở.
- Đồ đeo sát người như vòng tay, nhẫn, mặt dây: quá riêng tư với quan hệ cấp trên – cấp dưới, lại phải đoán cỡ tay, gu đeo. Trừ khi cả phòng góp và đã hỏi ý người thân của sếp.
- Tượng quá to: tượng cao trên 50 cm hay nặng hơn mười ký buộc sếp phải tìm chỗ, gọi người khiêng. Món quà biến thành việc phải làm.
- Vật có cạnh nhọn, hình vũ khí: kiếm trang trí, đao, mũi tên. Nhiều người kiêng vì ý "đâm chém", và đặt trên bàn cũng không an toàn.
- Đồng hồ với sếp người Hoa hoặc gia đình giữ nếp Hoa: chữ "tặng đồng hồ" đọc gần với "tiễn đưa lúc cuối đời", nhiều người kiêng.
- Tượng Thần Tài, tỳ hưu đặt quầy cho sếp không làm kinh doanh: hai hình tượng này gắn với buôn bán, tặng cho trưởng phòng kỹ thuật hay hiệu trưởng dễ lạc ý.
- Món mang giá trị lớn: tạo cảm giác nợ nần, nhất là khi người tặng là cá nhân sắp được xét tăng lương, chuyển vị trí.
- Đá nứt, tượng sứt, thuyền rách buồm: tập quán coi là điềm không lành, mà người không kiêng thì cũng thấy là hàng lỗi.
Với sếp ở cơ quan, đơn vị nhà nước, quy định về phòng, chống tham nhũng không cho người có chức vụ nhận quà liên quan đến công việc mình giải quyết; quà tập thể nhân dịp vui nên là món nhỏ, mang tính kỷ niệm, giá trị vừa phải.
Chọn theo chỗ sếp ngồi: cỡ món so với mặt bàn và kệ
Cách nhanh nhất để không chọn sai cỡ là nhớ lại bàn làm việc của sếp. Bàn giám đốc phổ biến dài 160–180 cm, sâu 80–90 cm; trên đó thường có màn hình, điện thoại bàn, khay hồ sơ, bộ ấm trà. Phần còn trống cho vật trang trí hiếm khi quá một góc cỡ 30×30 cm. Món cao 15–30 cm, đế không quá 20 cm là vừa. Bàn nhân viên 120×60 cm mà sếp ngồi văn phòng mở thì chỉ nên món dưới 15 cm.
Nếu sếp có kệ sau lưng hoặc tủ trưng bày, lựa chọn mở rộng: thuyền buồm 40–60 cm, tranh đồng treo tường, cặp tượng đặt hai bên. Kệ gỗ thông thường chịu được món vài ký, nhưng tượng đá nặng nên đặt tầng thấp, không đặt mép kệ. Hỏi khéo thư ký hoặc đồng nghiệp từng vào phòng sếp về chỗ trống là việc nên làm trước khi mua.
Một chi tiết hay bị quên: món đặt trên bàn sẽ bị chạm vào nhiều lần mỗi ngày khi sếp với tay lấy giấy, rót nước. Đế cần có lót nỉ hoặc cao su chống trượt, không có cạnh sắc, trọng tâm thấp để không đổ khi va. Quả cầu phải có đế khớp, không lăn. Cây đá quý cần cành chắc, lá đá không rụng khi lau bụi.
Chọn theo người: tính cách, ngành nghề và chuyện mệnh
Sếp thích trưng bày, hay tiếp khách trong phòng, thường đón nhận món có hình khối rõ như thuyền buồm, ngựa đồng, cây đá quý cỡ vừa. Sếp kín đáo, bàn làm việc gọn, nên chọn món có công dụng: bình bút, chặn giấy bằng đá, khay đựng danh thiếp bằng đá, quả cầu nhỏ trên đế. Một món dùng được thì ít bị cất đi.
Ngành nghề cũng gợi ý. Người kinh doanh, bán hàng quen với thuyền buồm, cây đá quý, thiềm thừ đặt quầy. Người làm kỹ thuật, tài chính, giáo dục thường hợp món ít chi tiết: quả cầu, đĩa thất tinh, tháp văn xương nhỏ, bình bút. Người làm sáng tạo đôi khi thích món lạ mắt như tranh đá quý khổ nhỏ hơn món truyền thống.
Sếp nữ không nhất thiết phải nhận món "điệu". Nhiều sếp nữ thích thuyền buồm, ngựa đồng như sếp nam; chỉ cần chú ý trọng lượng và cỡ hợp bàn. Nếu biết mệnh của sếp, có thể chọn màu đá theo quan niệm tương sinh, nhưng đừng hỏi thẳng năm sinh chỉ để mua quà; một món trung tính như gỗ, đồng, đá trắng ngà ít khi lạc ý với ai.
Bảng chọn nhanh: tình huống tặng sếp, món hay chọn và lưu ý
Bảng dưới gom các tình huống hay gặp nhất ở công sở. Cột lưu ý là chỗ người tặng hay bỏ sót:
| Tình huống | Món hay chọn | Lưu ý khi chọn |
|---|---|---|
| Sếp mới nhận chức, nhận nhiệm vụ | Tượng ngựa phi, thuyền buồm cỡ vừa | Tặng tập thể, trao trong buổi gặp mặt chung, không tặng riêng lẻ |
| Sinh nhật sếp | Bình bút đá, quả cầu nhỏ trên đế, chặn giấy | Món nhỏ, dùng được; không chọn đồ đeo |
| Sếp chuyển công tác | Thuyền buồm, cây đá quý mang theo được | Cỡ gọn để dễ chuyển; thẻ ghi lời chúc của cả phòng |
| Sếp nghỉ hưu | Tượng biểu tượng trường thọ, tranh đá quý nhỏ | Hợp không gian nhà ở hơn văn phòng; tránh món quá nặng |
| Sếp người nước ngoài | Thuyền buồm, bình bút, tranh đồng nhỏ | Kèm thẻ giải nghĩa bằng tiếng Anh; tính chuyện mang lên máy bay |
| Sếp làm ở cơ quan nhà nước | Món kỷ niệm nhỏ của tập thể | Giá trị vừa phải, không gắn với việc đang chờ giải quyết |
Khi phân vân giữa hai món, chọn món nhỏ hơn. Sếp có thể mua thêm món lớn cho phòng mình, nhưng khó mà trả lại hay để đâu một món quá khổ do cấp dưới tặng.
Hộp, thẻ ghi ý nghĩa, ngân sách và kiểm hàng
Hộp. Thuyền, tượng, cây đá quý nên có hộp cứng lót mút định hình, nắp mở dễ. Hộp gỗ, hộp giả da sang nhưng nặng; hộp giấy cứng phủ vải là lựa chọn gọn. Tránh gói giấy bóng kính quá nhiều lớp, người nhận mở ra rất vất.
Thẻ ghi ý nghĩa. Một tấm thẻ nhỏ ghi tên món, chất liệu và một câu ý nghĩa theo tập quán, chẳng hạn "Thuyền buồm gỗ hương – chúc anh thuận buồm xuôi gió ở chặng mới". Thẻ giúp sếp kể lại khi có khách hỏi, và cho thấy món quà được chọn có chủ ý.
Ngân sách theo tầng. Món nhỏ: chặn giấy, quả cầu dưới 6 cm, bình bút nhỏ. Món trung: thuyền 30 cm, cây đá quý 20 cm, ngựa đồng cỡ để bàn. Món lớn: thuyền trên 50 cm, tranh đồng, tượng đá khối lớn, thường chỉ hợp quà tập thể. Cá nhân tặng sếp nên dừng ở tầng nhỏ hoặc trung.
Kiểm hàng. Đá nhuộm thường có màu đều bất thường, màu đậm đọng ở vết nứt; thạch anh giả bằng thuỷ tinh hay có bọt khí tròn. Tượng "đồng" làm bằng bột đá hay nhựa phủ màu đồng thì nhẹ tay hơn hẳn và có đường ráp khuôn. Mở hộp kiểm buồm, chân tượng, lá đá trước khi thanh toán.
Cách trao. Quà tập thể trao trong buổi họp mặt hoặc tiệc nhỏ, một người đại diện nói vài câu. Quà cá nhân dịp sinh nhật nên trao ngoài giờ họp, gọn, không trước mặt nhiều người để đồng nghiệp khác không khó xử.
Đặt mua và gửi quà khi không đến tận nơi được
Nhiều phòng ban đặt quà qua mạng rồi nhờ cửa hàng giao thẳng tới văn phòng sếp. Trường hợp này cần dặn ba việc: không để hoá đơn giá trong hộp, gói kín để sếp không nhìn thấy trước, và giao vào khung giờ có người của phòng nhận. Với tượng đá, thuyền buồm có cột buồm mảnh, nên yêu cầu chụp ảnh hàng thật trước khi đóng gói và đóng thêm lớp thùng carton ngoài hộp quà.
Nếu sếp đang công tác xa, có thể gửi món nhỏ gọn kèm thiệp, còn món lớn để dành trao trực tiếp khi sếp về. Món đá dài và mảnh như cây đá quý, tháp nhiều tầng rất dễ gãy khi chuyển phát; chọn món khối đặc nếu bắt buộc phải gửi. Khi nhận hàng từ cửa hàng về văn phòng trước, người phụ trách nên mở ra kiểm một lượt rồi mới gói lại, vì phát hiện cột buồm gãy lúc sếp đang mở hộp trước cả phòng là tình huống khó gỡ nhất.
Các mẫu thuộc nhóm Thuyền Buồm, Thuyền Rồng và Bình Ngọc Đựng Bút có thể xem ở vatphamphongthuy.com.
Câu hỏi thường gặp
Nhân viên mới có nên tặng quà phong thuỷ cho sếp không?
Không bắt buộc. Nếu cả phòng có lệ góp quà sinh nhật hay mừng sếp nhận nhiệm vụ mới thì góp cùng là đủ. Nhân viên mới tự tặng riêng một món đắt dễ bị hiểu là muốn lấy lòng; một lời chúc trực tiếp hoặc tấm thiệp tay đã đủ thể hiện thiện ý.
Tặng sếp tỳ hưu có được không?
Được nếu sếp làm kinh doanh và thích hình tượng này, vì tập quán gắn tỳ hưu với chuyện giữ tiền. Với sếp ở cơ quan nhà nước hay làm giáo dục, y tế, nhiều người tránh vì hình tượng "chỉ ăn không nhả" dễ gợi ý không hay. Khi không chắc, chọn thuyền buồm hoặc bình bút an toàn hơn.
Quà tập thể tặng sếp nên chọn cỡ nào?
Quà tập thể thường được chọn to hơn quà cá nhân, nhưng vẫn phải vừa chỗ đặt. Thuyền 40–60 cm, tranh đồng khổ vừa, cây đá quý 30 cm là các cỡ hay dùng. Nên hỏi trước chỗ trống trên kệ hoặc tường phòng sếp, tránh mua món chỉ đặt được dưới sàn.
Có cần làm lễ khai quang vật phẩm trước khi tặng sếp không?
Không bắt buộc. Một số nơi làm lễ khai quang theo tập quán, nhưng nhiều người nhận không quan tâm hoặc không muốn. Nếu cửa hàng đề nghị kèm dịch vụ này, cứ hỏi rõ có tính thêm tiền không; quà tặng cho sếp nên để người nhận tự quyết chuyện đó.
Sếp không tin phong thuỷ thì tặng vật phẩm có lạc ý không?
Không lạc ý nếu chọn món đẹp và dùng được. Bình bút đá, chặn giấy, quả cầu trên đế gỗ là đồ để bàn đẹp kể cả khi không ai nhắc đến ý nghĩa. Lúc trao chỉ cần nói món này đặt bàn làm việc cho gọn mắt, không cần giảng giải tập quán.
Ghi gì trên thẻ kèm quà tặng sếp?
Ngắn và cụ thể: tên món, chất liệu, một câu chúc gắn với ý nghĩa của món và tên người hoặc tập thể tặng. Tránh các câu hứa hẹn kiểu "giúp anh phát tài", vì người nhận đọc thấy gượng. Lời chúc sự nghiệp suôn sẻ, sức khoẻ tốt là vừa.