Ở chỗ ngồi mới, dù là mới nhận việc hay vừa chuyển phòng, món hợp nhất cho mấy tuần đầu là một món nhỏ, trung tính, có công năng: chặn giấy đá, bình bút gốm hoặc đá, một viên đá mài tròn cỡ lòng bàn tay. Các món lớn hơn, món mang hình tượng rõ như tỳ hưu, thiềm thừ, thuyền buồm, nên chờ khoảng một đến hai tháng, khi bạn đã thấy đồng nghiệp bày gì, công ty có quy định gì và chỗ ngồi đó có còn thay đổi nữa không.
Đây không phải chuyện kiêng kỵ. Theo cách nhìn thực tế, mấy tuần đầu ở một nơi làm việc mới là lúc người mới còn đang học nếp chung: giờ giấc, cách nói chuyện, cả cách mọi người giữ bàn ghế. Một món vật phẩm lớn xuất hiện ngay ngày đầu có thể khiến người mới bị nhớ đến qua món đó trước khi được nhớ đến qua công việc. Bài dưới đây đi qua những gì nên mang theo, những gì nên chờ, và cách đọc không khí văn phòng để bày cho hợp.
Vì sao nên chờ một thời gian
Lý do thứ nhất là chỗ ngồi chưa chắc cố định. Nhân viên mới hay được xếp tạm vào một bàn trống, sau thời gian thử việc mới chuyển về chỗ chính thức. Người chuyển phòng cũng có thể phải đổi chỗ thêm lần nữa khi phòng sắp xếp lại. Một món đá nặng, một cây đá quý cồng kềnh mang vào rồi lại phải bê đi sau ba tuần là điều không ai muốn.
Lý do thứ hai là nếp chung của văn phòng. Có nơi mỗi bàn đều có cây xanh, ảnh gia đình, đồ chơi nhỏ; có nơi mặt bàn trống trơn theo chính sách bàn sạch; có nơi chỉ lãnh đạo mới bày vật phẩm lớn. Người mới chưa biết mình đang ở kiểu văn phòng nào cho tới khi quan sát vài tuần.
Lý do thứ ba là con người. Đồng nghiệp ngồi cạnh có thể không thích mùi gỗ thơm, có thể dị ứng với bụi bám trong cụm đá, có thể ngại những hình tượng dữ. Một món nhỏ trung tính cho bạn thời gian để biết người xung quanh trước khi chọn món có cá tính hơn.
Cuối cùng, chính bạn cũng cần thời gian để biết mình cần gì trên chiếc bàn mới. Bàn có nắng không, chỗ trống ở bên nào, công việc có trải giấy nhiều không. Món chọn sau một tháng ngồi thật sẽ hợp hơn món chọn từ hình dung.
Một ví dụ giả định: một người mới vào làm kế toán mua sẵn cặp tỳ hưu thân 12 cm trước ngày nhận việc. Đến nơi mới biết bàn chỉ rộng 100 cm, đặt hai màn hình, cạnh lối đi chung. Cặp tỳ hưu không có chỗ, cuối cùng nằm trong ngăn kéo suốt ba tháng. Nếu chờ một tháng, người đó có lẽ đã chọn một con nhỏ hơn hoặc một bình bút đá.
Ba giai đoạn ở chỗ ngồi mới và món hợp từng giai đoạn
Bảng dưới chia thời gian đầu ở chỗ làm mới thành ba giai đoạn. Không có mốc cứng, chỉ là cách nghĩ dễ dùng:
| Giai đoạn | Nhu cầu | Món hợp | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Tuần đầu | Có một chút gì của mình trên bàn trống | Chặn giấy đá, bình bút, một viên đá mài tròn | Món bỏ vào túi xách được, không cần hộp riêng |
| Tuần 2 đến tuần 6 | Quan sát nếp chung, hiểu chỗ ngồi | Giữ món cũ, có thể thêm một chậu cây nhỏ | Để ý đồng nghiệp bày gì, có quy định gì về bàn |
| Sau thử việc, chỗ ngồi ổn định | Một món chính theo mong muốn | Cụm thạch anh, quả cầu trên đế, tỳ hưu hay thiềm thừ cỡ nhỏ | Cỡ theo mặt bàn thật, không theo hình dung ban đầu |
| Chuyển phòng trong cùng công ty | Mang món cũ sang, làm quen phòng mới | Món cũ đã quen tay, đặt lại vào góc tương tự | Phòng mới có thể có nếp khác phòng cũ |
| Được tặng quà nhận việc | Bày quà sao cho người tặng thấy được quý | Món tặng đặt lên bàn vài tuần đầu | Món quá lớn thì mang về nhà, giải thích nhẹ nhàng |
Điểm chung của giai đoạn đầu là món nhẹ, nhỏ, trung tính. Đó là món nếu ngày mai phải đổi chỗ, bạn chỉ cần bỏ vào túi xách mà đi.
Món đầu tiên: nhỏ, có ích và kể được một câu chuyện ngắn
Món đầu tiên nên trả lời được câu hỏi "cái này để làm gì" một cách tự nhiên. Chặn giấy để chặn giấy, bình bút để đựng bút. Một viên đá mài tròn cỡ lòng bàn tay thì cầm lên xoay trong tay lúc nghĩ việc. Những món này không khiến ai phải để ý, nhưng lại là thứ người ngồi bàn chạm tới mỗi ngày.
Nhiều người thích chọn món đầu tiên gắn với một kỷ niệm: viên đá nhặt ở một chuyến đi, chiếc bình bút mẹ tặng khi nhận việc, đồng xu cổ ông để lại. Khi đồng nghiệp mới hỏi, đó là câu chuyện ngắn dễ kể và dễ mở lời, tốt hơn nhiều so với việc giải thích ý nghĩa tài lộc của một linh vật.
Về chất liệu, món đầu tiên nên không vỡ hoặc khó vỡ: đá đặc, đồng, gỗ. Bàn tạm thường là bàn ít được chăm, mép bàn mẻ, ngăn kéo kẹt, ghế lỏng chân. Một món thuỷ tinh hay pha lê mỏng không hợp hoàn cảnh này.
Đọc không khí văn phòng trước khi bày món lớn
Trong mấy tuần đầu, để ý vài điều sau sẽ cho bạn biết nên bày tới đâu:
- Bàn của trưởng nhóm và lãnh đạo trực tiếp: nếu bàn sếp gọn, chỉ có một món nhỏ, thì một món lớn trên bàn nhân viên mới sẽ khá lạc.
- Bàn của những người vào trước bạn một hai năm: đây là chuẩn sát nhất với vị trí của bạn.
- Cuối ngày bàn có phải dọn trống không: chính sách bàn sạch nghĩa là món nào cũng phải cất mỗi tối.
- Có khách hàng ra vào khu làm việc không: văn phòng hay có khách thường thích bàn gọn hơn.
- Có đồng nghiệp nước ngoài hay đồng nghiệp có tín ngưỡng khác không: một số hình tượng có thể được hiểu khác nhau, chọn món trung tính là lịch sự.
- Nội quy về đồ cá nhân, đồ điện: đèn đá muối, máy xông tinh dầu thường bị hạn chế theo quy định phòng cháy.
Sau khi đã quan sát, bạn sẽ thấy mình thuộc một trong ba kiểu văn phòng: thoải mái bày, bày có chừng mực, hay gần như không bày. Món chính chọn theo kiểu đó.
Khi được tặng vật phẩm nhân dịp nhận việc
Bạn bè, gia đình hay tặng một món phong thuỷ khi biết bạn nhận việc mới: một cặp tỳ hưu, một cây đá quý, một thuyền buồm. Đó là món quà thể hiện sự chúc mừng, nên đáng được trân trọng. Nhưng mang ngay món lớn vào văn phòng mới ở tuần đầu thì như đã nói, chưa chắc là lúc thích hợp.
Một cách khéo là bày món quà ở bàn làm việc tại nhà trước, chụp một tấm ảnh gửi người tặng. Sau thời gian thử việc, nếu chỗ ngồi đã ổn và văn phòng có nếp bày đồ, mang món đó vào. Nếu món quá lớn so với bàn văn phòng, nó vẫn có chỗ ở nhà, và người tặng vẫn biết món của họ được dùng.
Nếu bạn là người định tặng, hãy chọn món nhỏ. Một bình bút đá đẹp, một chặn giấy có vân lạ, một quả cầu nhỏ trên đế gỗ là những món mà người nhận việc mới có thể mang vào bàn ngay ngày đầu mà không ngại gì.
Làm việc từ xa, văn phòng linh hoạt: chỗ ngồi mới mỗi ngày
Nhiều công ty đã chuyển sang mô hình làm việc linh hoạt: không ai có bàn cố định, sáng đến chọn một chỗ trống, chiều về dọn sạch. Với người mới vào những nơi như vậy, câu hỏi "bày gì trên bàn" gần như được thay bằng câu hỏi "mang gì theo người". Món hợp ở đây là món bỏ túi được và nằm trong hộp bút, trong túi laptop: một viên đá mài tròn, một đồng xu buộc dây, một chặn giấy nhỏ dẹt.
Một số người thích có một chiếc khay nhỏ bằng gỗ hoặc da, đặt lên bàn mỗi khi ngồi xuống, trên đó là bút, sổ và một món nhỏ của mình. Cuối ngày gập khay lại, bỏ vào tủ cá nhân. Chiếc khay giúp mỗi chỗ ngồi tạm trong ngày có một góc quen thuộc, và cũng là cách giữ đồ nhỏ không thất lạc giữa những lần đổi bàn.
Làm việc từ xa một phần thời gian thì món chính nên ở bàn tại nhà, nơi bạn ngồi nhiều nhất. Ở văn phòng chỉ cần món nhỏ mang theo. Hai bàn không cần giống nhau; điều quan trọng là món ở mỗi nơi hợp với nhịp dùng của nơi đó.
Chuyển phòng, chuyển tầng trong cùng công ty
Chuyển phòng nội bộ khác với đi làm nơi mới ở chỗ bạn đã có sẵn món trên bàn cũ. Thói quen nhiều người làm là mang theo đúng món cũ và đặt lại ở góc tương tự trên bàn mới, nếu bàn mới cũng thuận tay như cũ. Sự quen thuộc này giúp những ngày đầu ở phòng mới dễ chịu hơn.
Tuy vậy, phòng mới có thể có nếp khác phòng cũ. Phòng kinh doanh hay bày đồ hơn phòng kiểm soát nội bộ; phòng làm việc với khách nước ngoài thường gọn hơn phòng kỹ thuật. Nếu món cũ khá lớn, cân nhắc mang vào một món nhỏ trước, món lớn để sau.
Khi rời bàn cũ, nhớ dọn kỹ cả ngăn kéo và hộc tủ. Đồng xu buộc dây, túi đá nhỏ cất trong ngăn là những món hay bị bỏ quên nhất khi chuyển chỗ, rồi người kế nhiệm không biết nên giữ hay vứt.
Những gì không nên mang vào ở chỗ ngồi mới
Có vài nhóm món mà ngay cả sau khi đã quen nếp chung cũng nên cân nhắc kỹ ở văn phòng. Thứ nhất là món phát ra thứ gì đó: tiếng chuông, tiếng nước chảy của thác nước mini, ánh đèn đổi màu, mùi tinh dầu. Những thứ này làm phiền người ngồi cạnh nhiều hơn ta tưởng.
Thứ hai là món có hình tượng mạnh hoặc dễ gây tranh luận: tượng hình người cầm vũ khí, linh vật dáng dữ cỡ lớn, món gắn với nghi lễ thờ cúng. Đặt ở nhà thì không sao, nhưng ở chỗ làm mới, nơi người khác chưa biết bạn, chúng dễ bị hiểu không đúng ý.
Thứ ba là món nặng và dễ vỡ trên bàn chưa rõ độ chắc. Bàn tạm, bàn cũ có thể lỏng chân, mặt bàn võng; một quả cầu đá hai cân trên chiếc bàn như vậy là rủi ro không cần thiết.
Cuối cùng là quá nhiều món một lúc. Người mới bày năm món ngay tuần đầu sẽ được nhớ đến là "người có cái bàn nhiều đồ". Một món, rồi chờ, là nhịp vừa phải.
Nếu bạn đã quen có nhiều món ở chỗ làm cũ và thấy bàn mới trống trải, hãy nhớ rằng sự trống trải đó chỉ là tạm thời. Vài tuần sau, khi bàn đã có giấy tờ của dự án đầu tiên, cốc nước quen tay và một món nhỏ của bạn, nó sẽ có hình dạng riêng của nó.
Câu hỏi thường gặp
Mới đi làm ngày đầu có nên mang vật phẩm phong thuỷ vào văn phòng không?
Có thể mang một món nhỏ, trung tính, có công năng như chặn giấy đá hay bình bút. Món lớn hoặc mang hình tượng rõ nên chờ khoảng một đến hai tháng, khi đã biết chỗ ngồi chính thức và nếp chung của văn phòng.
Chuyển sang phòng mới có cần đổi vật phẩm không?
Không cần. Nhiều người mang theo món cũ và đặt ở góc tương tự trên bàn mới. Chỉ nên để ý nếp của phòng mới; nếu món cũ lớn mà phòng mới gọn gàng hơn, mang món nhỏ vào trước.
Được tặng cặp tỳ hưu khi nhận việc mới thì bày ở đâu?
Nếu chưa chắc văn phòng có hợp không, bày ở bàn làm việc tại nhà trước và chụp ảnh gửi người tặng. Sau thử việc, khi chỗ ngồi đã ổn và thấy văn phòng có nếp bày đồ, có thể mang vào nếu cỡ vừa mặt bàn.
Món nào không nên để trên bàn ở chỗ làm mới?
Món phát tiếng, phát sáng, có mùi; món có hình tượng mạnh hoặc gắn với nghi lễ thờ cúng; món nặng dễ vỡ trên bàn chưa rõ độ chắc; và quá nhiều món cùng lúc. Những thứ này dễ làm phiền người khác hoặc bị hiểu sai.
Muốn tặng đồng nghiệp mới một món để bàn thì chọn gì?
Chọn món nhỏ để người nhận có thể đặt lên bàn ngay mà không ngại: bình bút đá, chặn giấy có vân đẹp, quả cầu nhỏ trên đế gỗ. Tránh món lớn hay món gắn rõ với tài lộc khi chưa biết người nhận và nơi họ làm việc.