Vòng phong thuỷ đeo được khi làm việc văn phòng và đi bộ nhẹ, nhưng nên tháo khi tập tạ, chơi bóng, bơi, làm việc với máy có bộ phận quay, nấu nướng và mọi nghề có quy định vệ sinh tay; muốn đeo nhiều hơn thì chọn vòng dây bện, hạt nhỏ, đá cứng chịu mồ hôi. Tập quán xem chiếc vòng là món giữ bên mình nên nhiều người ngại tháo ra; thực tế tháo đúng lúc mới giữ được cả chiếc vòng lẫn đôi tay.
Bài này đi qua từng tình huống làm việc và tập luyện hay gặp, nói rõ điều gì làm hỏng vòng, điều gì gây nguy hiểm cho người đeo, và cách chọn một chiếc vòng "đi làm" khác với chiếc vòng "đi chơi". Cuối bài có bảng tổng hợp và vài thói quen cất vòng giúp không bao giờ để quên.
Vì sao nhiều người không muốn tháo vòng và điều nên hiểu
Có một quan niệm truyền miệng rằng vòng hộ thân đã đeo thì không nên tháo ra, tháo ra là "mất". Người bán vật phẩm lâu năm thường giải thích lại với khách: tập quán gửi gắm mong muốn vào món đồ, còn món đồ cất trong túi áo khi tập thể dục vẫn là món đồ đó. Không có quy tắc nào bắt chiếc vòng phải nằm trên cổ tay hai mươi bốn giờ mỗi ngày.
Ngược lại, giữ vòng trên tay ở sai thời điểm gây ra những chuyện rất cụ thể: hạt đá vỡ khi tạ đè xuống, thun mục sau mùa bơi, vòng mắc vào máy khoan kéo theo cổ tay, hạt đá cọ vào mặt kính đồng hồ, mồ hôi làm gỗ đen và có mùi. Phần lớn chiếc vòng hỏng sớm không phải do đá kém mà do được đeo trong những lúc không nên đeo.
Vì vậy câu hỏi nên đặt ra không phải là "có được tháo không" mà là "lúc nào tháo, cất ở đâu, và chọn vòng nào để ít phải tháo".
Khi làm việc: tình huống nào giữ, tình huống nào tháo
Bảng dưới gom các kiểu công việc thường gặp. Nơi làm việc có quy định riêng về trang sức thì làm theo quy định đó trước:
| Công việc | Giữ hay tháo | Lý do | Nếu muốn đeo |
|---|---|---|---|
| Văn phòng, gõ phím, dùng chuột | Giữ được | Ít va chạm; hạt to cấn cổ tay trên mép bàn | Hạt 6–8 ly, đẩy vòng lên cao hơn cổ tay |
| Nấu bếp, làm bánh, chế biến thực phẩm | Nên tháo | Vệ sinh thực phẩm, dầu mỡ đọng lỗ hạt, nguy cơ rơi hạt vào món ăn | Đeo lại sau ca làm |
| Y tế, chăm sóc người bệnh | Thường phải tháo | Quy định vệ sinh tay, rửa tay liên tục | Đeo mặt cổ trong áo nếu được phép |
| Cơ khí, xây dựng, xưởng có máy quay | Phải tháo | Vòng, dây có thể mắc vào máy kéo theo tay | Không có cách đeo an toàn |
| Thợ điện, sửa điện tử | Nên tháo | Kim loại trên vòng dẫn điện; hạt cản trở thao tác | Đeo lại khi xong việc |
| Bán hàng, lễ tân, giáo viên | Giữ được | Ít rủi ro, vòng là một phần diện mạo | Chọn vòng gọn, không charm lủng lẳng |
| Giao hàng, lái xe | Giữ được nếu gọn | Vòng to va vô lăng, tay lái; mồ hôi nắng | Dây bện, hạt nhỏ, đá cứng |
Một mẹo cho dân văn phòng: vòng hạt to tì vào mép bàn khi gõ phím cả ngày có thể gây khó chịu ở cổ tay. Đẩy vòng lên cao hơn khoảng hai đốt ngón tay, hoặc đổi sang hạt nhỏ hơn cho ngày làm việc, để dành chiếc hạt to cho cuối tuần.
Khi tập thể thao: từng môn và điều cần biết
Tập luyện là lúc vòng chịu nhiều tác động nhất: va đập, mồ hôi, nước, lực kéo. Gợi ý theo từng môn phổ biến:
- Tập tạ, gym: tháo. Thanh tạ, tạ đơn đè lên cổ tay làm vỡ hạt; hạt vỡ có cạnh sắc. Vòng cũng làm khó cầm nắm tay cầm máy tập.
- Chạy bộ, đi bộ: giữ được với vòng nhẹ, dây bện. Mồ hôi nhiều thì đá xốp, gỗ, trầm hương sẽ sẫm màu; chọn thạch anh, mắt hổ, mã não cho buổi chạy.
- Bơi lội: tháo. Nước clo làm mục thun và dây vải, làm phai ngọc lam, hổ phách, đá nhuộm; nước biển và sóng dễ làm tuột vòng mất luôn.
- Bóng đá, bóng rổ, bóng chuyền, cầu lông: tháo. Va chạm với bạn chơi, bóng đập vào cổ tay, ngã chống tay đều có thể làm vỡ vòng và gây trầy xước cho cả hai người.
- Yoga, thiền, giãn cơ: giữ được với vòng nhỏ, nhẹ; nhiều người thích có chuỗi hạt bên cạnh lúc ngồi tĩnh. Tư thế chống tay xuống thảm thì vòng hạt to sẽ cấn.
- Võ thuật, quyền anh: tháo hoàn toàn. Hầu hết các phòng tập đều cấm trang sức.
- Đạp xe: giữ được với vòng gọn; vòng to va vào ghi đông, tay phanh.
Nguyên tắc gọn: môn nào có va chạm, có tạ, có nước là tháo; môn nào nhẹ nhàng và vòng nhẹ thì giữ.
Mồ hôi, nắng, nước: chất liệu nào chịu được
Ba thứ làm vòng xuống cấp nhanh nhất trong lúc làm việc và tập luyện là mồ hôi (muối và axit nhẹ), ánh nắng gắt và nước có hoá chất. Mỗi chất liệu phản ứng một kiểu:
| Chất liệu | Với mồ hôi | Với nắng | Với nước clo, nước biển |
|---|---|---|---|
| Thạch anh, mắt hổ, mã não | Chịu tốt, lau là sạch | Phần lớn ổn; thạch anh hồng, tím có thể nhạt nếu phơi lâu | Đá không sao, dây thì mục |
| Gỗ, trầm hương | Ngấm, sẫm màu, có mùi | Khô, nứt chân chim | Trương nở, hỏng |
| Hổ phách | Mờ bề mặt theo thời gian | Sẫm màu, giòn | Không nên |
| Ngọc lam, đá xốp | Ngấm dầu và mồ hôi, đổi màu | Có thể bạc màu | Không nên |
| Dây thun | Mỏi nhanh | Lão hoá, giòn | Mục nhanh |
| Dây sáp, dây dù bện | Chịu khá | Chịu khá | Chịu được ngắn hạn, cần xả nước ngọt |
Đọc bảng theo chiều ngang sẽ thấy vì sao vòng "đi tập" nên là đá cứng trên dây bện: đó là tổ hợp duy nhất chịu được cả ba thứ ở mức chấp nhận.
Chọn một chiếc vòng "đi làm, đi tập" riêng
Dây bện thay dây thun. Dây sáp, dây dù bện có nút trượt chịu mồ hôi và nước tốt hơn thun nhiều. Không giãn, không mục nhanh. Chỉnh được cỡ khi cổ tay to ra lúc vận động.
Hạt nhỏ, đá cứng. Hạt 4–6 ly bằng thạch anh, mắt hổ, mã não hoặc đá núi lửa nhẹ. Độ cứng khoảng 7 trên thang Mohs chịu cọ xát tốt. Đá đen, nâu không lộ vết bẩn.
Không charm, không hạt kim loại mạ. Charm lủng lẳng mắc vào áo, găng; kim loại mạ bong lớp vì mồ hôi.
Một hạt điểm nhấn. Nếu muốn giữ ý nghĩa của chiếc vòng "chính", có thể chọn một hạt cùng loại đá với vòng chính làm hạt điểm nhấn trên vòng dây bện. Nhiều người thấy đó là cách dung hoà giữa tập quán và sự tiện dụng.
Hai chiếc luân phiên. Người ra mồ hôi nhiều, làm ngoài trời nên có hai chiếc để thay nhau, chiếc nào ướt thì phơi khô ngày hôm sau.
Nhu cầu nào chọn vòng nào: bảng tổng hợp
Gom các tình huống hay gặp khi khách hỏi chọn vòng để đeo trong lúc làm việc, tập luyện:
| Nhu cầu | Món hay chọn | Lưu ý chọn |
|---|---|---|
| Dân văn phòng muốn đeo cả ngày | Vòng hạt 6–8 ly đá cứng, dây thun tốt | Đẩy vòng lên khi gõ phím, không charm |
| Người chạy bộ, đi bộ mỗi sáng | Vòng dây bện hạt nhỏ thạch anh, mắt hổ | Tránh gỗ, trầm hương, đá xốp |
| Người làm ngoài trời, ra nhiều mồ hôi | Hai vòng dây bện đeo luân phiên | Phơi khô sau mỗi ngày |
| Người tập gym, chơi bóng | Vòng chính cất trong túi vải khi tập | Có chỗ cất cố định trong túi đồ tập |
| Người làm nghề có quy định vệ sinh | Mặt đeo cổ trong áo hoặc vòng đeo sau ca | Hỏi quy định nơi làm việc trước |
Ngân sách theo tầng: vòng "đi làm, đi tập" không cần đắt; món nhỏ với dây bện tốt và đá cứng là đủ. Chiếc vòng quý, vòng kiềng ngọc, vòng trầm hương thật nên để dành cho lúc nhẹ việc.
Thói quen cất vòng để không bao giờ để quên
Tháo vòng ra rồi để quên ở phòng thay đồ, bàn bếp, bồn rửa là cách mất vòng thường gặp nhất. Một túi vải nhỏ có dây rút, luôn nằm ở một ngăn cố định trong túi tập hoặc cặp đi làm, giải quyết gần hết chuyện này. Tháo vòng là bỏ ngay vào túi, không đặt tạm lên ghế hay bậc cửa.
Ở nhà, đặt một khay nhỏ hoặc một chiếc đĩa gốm cạnh cửa ra vào hoặc cạnh giường làm chỗ "đậu" của vòng, nhẫn, đồng hồ. Khay phải ở trên cao nếu nhà có trẻ dưới 3 tuổi, vì hạt vòng rơi vãi là thứ trẻ nhặt cho vào miệng.
Sau buổi tập ra mồ hôi, lau vòng bằng khăn mềm hơi ẩm rồi để khô tự nhiên trước khi đeo lại. Không sấy bằng máy sấy tóc nóng, không phơi nắng gắt vì nhiệt làm thun lão hoá và một số đá nhạt màu.
Kiểm vòng định kỳ và gợi ý chọn mẫu
Kiểm dây mỗi tháng. Kéo nhẹ hai đầu: thun chảy, sợi xơ, chỗ nút thắt lộ ra là lúc nên mang đi xâu lại. Vòng của người tập nhiều mỏi nhanh hơn vòng của người văn phòng.
Kiểm hạt sau va chạm. Hạt nứt chân chim sau một lần đập vào tạ hay cửa xe sẽ vỡ hẳn vào lúc không ngờ. Thay hạt nứt khi xâu lại.
Kiểm đá có đúng là đá. Vòng "đá" giá rẻ có thể là thuỷ tinh hoặc nhựa. Áp lên má: thuỷ tinh và nhựa ấm nhanh; soi đèn thấy bọt khí tròn là thuỷ tinh. Đá nhuộm thì màu đọng quanh lỗ hạt. Với vòng tập, đá thật hay thuỷ tinh đều đeo được, chỉ cần được bán đúng tên.
Kiểm khoá và nút. Vòng dây bện có nút trượt sau vài tháng có thể lỏng nút, tự tuột cỡ khi vận động. Siết lại hoặc nhờ tiệm tết nút mới; một giọt keo chuyên dụng ở đầu dây giúp đầu dây không bị tưa.
Gợi ý nơi xem mẫu. Các mẫu thuộc nhóm Vòng Chuỗi Đeo Tay có thể xem ở vatphamphongthuy.com.
Câu hỏi thường gặp
Tháo vòng phong thuỷ ra có làm mất ý nghĩa không?
Theo cách hiểu phổ biến của người bán và người dùng lâu năm, ý nghĩa nằm ở mong muốn gửi vào món đồ chứ không ở việc đeo liên tục. Cất vòng trong túi vải khi tập luyện hay làm việc nặng là cách giữ món đồ ấy lâu dài hơn.
Đeo vòng đá khi chạy bộ có bị nặng tay không?
Vòng hạt 10–12 ly bằng đá đặc nặng vài chục gam, chạy lâu sẽ thấy vòng đập vào cổ tay. Vòng dây bện hạt 4–6 ly nhẹ hơn nhiều và gần như không cảm thấy khi chạy. Người chạy đường dài nên chọn loại nhẹ hoặc tháo ra.
Vòng gỗ đeo khi ra mồ hôi bị đen thì làm sao?
Lau khô sau mỗi lần ra mồ hôi và để thoáng. Vết sẫm đã ngấm sâu khó trả lại màu ban đầu. Tránh dùng hoá chất tẩy. Lần sau, dùng vòng đá cứng cho những lúc vận động và để vòng gỗ cho lúc nghỉ ngơi.
Có thể đeo vòng khi đi bơi nếu là vòng dây bện không?
Dây bện chịu nước tốt hơn thun nhưng vẫn mục dần trong nước clo và nước biển; đá xốp, đá nhuộm sẽ phai. Rủi ro lớn hơn là tuột vòng khi bơi mà không biết. Nên tháo cất trước khi xuống nước.
Đeo vòng khi làm bếp ở nhà có sao không?
Không nguy hiểm nhưng dầu mỡ đọng vào lỗ hạt, thun, và hạt có thể rơi vào thức ăn nếu vòng đứt. Tháo vòng trước khi nấu và rửa bát, đặt lên khay cố định ngoài tầm với của trẻ nhỏ, xong việc đeo lại.
Phòng gym cấm đeo trang sức, có nên đeo vòng dây vải mỏng không?
Nên theo quy định của phòng tập. Quy định đó có lý do: trang sức có thể mắc vào máy tập, làm trầy tay cầm hay gây thương tích khi tập đôi. Cất vòng trong tủ đồ hoặc túi đồ tập là cách đơn giản nhất.