Đồng xu bỏ ví hợp nhất là đồng lỗ vuông nhỏ, mỏng, bằng đồng thau, buộc một sợi dây đỏ ngắn hoặc gắn trên một tấm thẻ, đặt ở ngăn thẻ hay ngăn khoá kéo sao cho ví không cộm. Một đồng hay ba đồng là đủ cho đa số loại ví; cả chuỗi năm, sáu đồng chỉ hợp với ví dài hoặc ví cầm tay rộng rãi.
Giữ một đồng xu trong ví là tập quán của nhiều gia đình, nhất là dịp đầu năm. Người ta coi đó như lời chúc đủ đầy, hoặc đơn giản là một vật nhỏ nhắc mình giữ tiền cẩn thận. Bài này không bàn chuyện đồng xu mang lại gì, mà trả lời những câu rất đời thường: loại ví nào hợp với đồng nào, buộc thế nào cho gọn, để ở ngăn nào, và những phiền toái như cộm ví, ố lót da, cào thẻ, vướng sạc điện thoại.
Vì sao nhiều người giữ đồng xu trong ví
Đồng tiền lỗ vuông từng là tiền tiêu hằng ngày của người Việt suốt nhiều thế kỷ. Khi nó thôi lưu hành, hình ảnh đồng tiền vẫn ở lại trong phong tục: tiền mừng tuổi xâu chỉ đỏ ngày Tết, đồng xu bỏ vào túi áo mới, đồng xu đặt trên mâm lễ. Bỏ một đồng xu vào ví là nối tiếp lối nghĩ đó, theo quan niệm là để ví "không bao giờ trống".
Ở cửa hàng vật phẩm ngày nay, đồng bỏ ví thường là đồng đúc mới theo mẫu tiền Thanh hoặc tiền Việt xưa. Có người chọn theo niên hiệu, có người chọn đồng có hình chúc phúc, có người chỉ cần một đồng nhỏ xinh. Không có quy tắc chung về việc chọn đồng nào; điều thật sự ảnh hưởng tới trải nghiệm hằng ngày là cỡ, độ dày, chất liệu và cách buộc.
Cũng nên nói rõ: đồng xu trong ví không làm tiền tự đến hay tự ở lại. Nhiều người giữ nó như một thói quen dễ chịu, giống như cất một tấm ảnh gia đình trong ví. Nhìn như vậy thì việc chọn đồng trở nên đơn giản hơn nhiều. Bạn chỉ cần một đồng vừa ví, sạch sẽ, không làm phiền những thứ quan trọng hơn nằm cạnh nó như tiền giấy, thẻ ngân hàng và giấy tờ tuỳ thân.
Loại ví nào hợp với đồng xu nào
Mỗi kiểu ví có chỗ trống khác nhau. Bảng dưới gợi ý cỡ đồng và chỗ để cho những loại ví hay gặp; con số đường kính là mức tham khảo.
| Loại ví | Đồng nên chọn | Để ở đâu | Tránh |
|---|---|---|---|
| Ví da nam gập đôi | Một đồng khoảng 2 cm, dày dưới 2 li | Khe thẻ phía sau cùng hoặc ngăn tiền giấy | Chuỗi ba đồng xếp chồng làm ví phồng một cục |
| Ví dài nữ có khoá kéo | Ba đồng hoặc chuỗi nhỏ, có thể kèm túi gấm | Ngăn khoá kéo đựng tiền lẻ | Đồng có ba via sắc làm rách lót vải |
| Ví mỏng, kẹp thẻ | Thẻ ép một đến ba đồng mỏng | Khe giữa các thẻ | Đồng rời trượt ra ngoài |
| Ốp điện thoại kiêm ví | Đồng thật mỏng hoặc không bỏ | Ngăn thẻ xa vùng sạc | Đặt kim loại giữa máy và đế sạc không dây |
| Ví cầm tay, ví cầm tay dự tiệc | Chuỗi ba đến sáu đồng có túi gấm | Ngăn trong | Tua dài vướng khoá ví |
Nếu bạn dùng nhiều ví theo dịp, có thể chọn một đồng thật nhỏ và chuyển theo ví, hoặc để mỗi ví một đồng riêng. Đồng nhỏ cũng tiện khi đi máy bay, vì không cần lấy ra khi qua máy soi như những món kim loại lớn hơn.
Một đồng, ba đồng hay cả chuỗi
Một đồng là gọn nhất. Với ví nam và ví mỏng, một đồng nhỏ đã đủ ý nghĩa tập quán mà gần như không chiếm chỗ. Nhiều người chọn đồng có niên hiệu mình thích hoặc đồng mang hình chúc phúc.
Ba đồng là cách phổ biến ở cửa hàng. Chuỗi ba đồng buộc dây đỏ là dạng bán nhiều nhất cho ví. Theo quan niệm, ba gợi ý trời – đất – người; về thực tế, ba đồng xếp ngang vẫn còn mỏng nếu chọn đúng loại đồng nhỏ.
Năm, sáu đồng hợp ví rộng. Chuỗi Ngũ Đế hay Lục Đế đặt trong ví dài nữ, túi cầm tay hoặc túi xách thì ổn. Đặt trong ví nam gập đôi thì ví sẽ dày như hai ví chồng lên nhau.
Không có con số bắt buộc. Không có tài liệu phổ thông nào quy định số đồng phải bỏ ví. Chọn số đồng vừa với chiếc ví bạn dùng hằng ngày là hợp lý nhất.
Đồng rời hay đồng buộc. Đồng rời dễ trượt ra khi rút tiền, có khi rơi lẫn vào tiền lẻ đưa cho người bán. Buộc dây hoặc gắn thẻ giúp đồng nằm yên một chỗ.
Chất liệu đồng bỏ ví: thứ nằm sát tiền và thẻ của bạn
Đồng thau. Lựa chọn phổ biến và bền nhất. Đồng thau là hợp kim đồng với kẽm, màu vàng ấm, không bị nam châm hút, để lâu xỉn thành nâu. Trong ví, đồng thau ít gây chuyện ngoài việc có thể để lại vệt xám nhẹ khi gặp ẩm.
Hợp kim kẽm mạ. Nhẹ hơn đồng thau rõ rệt khi cầm, màu sáng đều do lớp mạ. Cọ xát trong ví nhiều tháng, lớp mạ mòn ở viền và để lộ màu xám bạc bên dưới. Dùng được, nhưng sẽ không giữ vẻ ngoài lâu.
Sắt mạ. Nhận ra ngay vì bị nam châm hút. Gặp ẩm dễ gỉ, vết gỉ nâu bám vào lót ví và tiền giấy rất khó tẩy. Không nên bỏ ví.
Bạc. Đồng xu bạc hoặc mặt đồng xu bằng bạc làm quà khá được ưa chuộng. Bạc xỉn đen khi gặp mồ hôi và không khí ẩm, nhưng lau bằng khăn đánh bạc là sáng lại. Đồng bạc thường mềm hơn, viền dễ móp nếu bị đè.
Mạ vàng. Đẹp lúc mới, nhưng lớp mạ vàng mỏng trên đồng bỏ ví mòn nhanh ở những chỗ cọ xát nhiều. Nếu thích màu vàng, chọn đồng thau đánh bóng có phủ lớp sơn bóng trong sẽ bền hơn.
Nhựa, resin in hình đồng xu. Nhẹ và không ố, nhưng nhìn và cầm không có cảm giác của kim loại. Hợp làm quà cho trẻ lớn hơn vì không lo nặng, vẫn phải để xa tầm trẻ nhỏ.
Kiểu buộc và đóng gói cho gọn ví
Đồng xu bỏ ví có nhiều cách giữ cố định. Chọn cách hợp với ví và thói quen của bạn:
- Dây đỏ thắt nút dẹt. Luồn dây qua lỗ, thắt một nút dẹt sát mép đồng, cắt dây ngắn. Không để thừa dây dài vì sẽ thò ra mép ví.
- Thẻ ép. Đồng mỏng gắn trên tấm thẻ nhựa hoặc kim loại cỡ thẻ ngân hàng. Gọn nhất cho ví mỏng, nhưng phải xem keo có chắc không và cạnh thẻ có sắc không.
- Túi giấy đỏ nhỏ. Nhiều người đặt đồng xu trong một chiếc bao lì xì cỡ nhỏ gấp đôi rồi để trong ngăn tiền. Cách này đồng không cào vào thứ khác, nhưng giấy sẽ mềm nhàu sau vài tháng.
- Túi gấm mini. Hợp ví dài, ví nữ. Túi có dây rút giữ đồng gọn, nhưng làm ví dày hơn một chút.
- Gói trong miếng da mỏng. Người thích đồ da có thể bọc đồng trong một miếng da mềm khâu viền, vừa êm vừa không ố lót ví.
Dây đỏ nên là dây dù hoặc dây sáp không ra màu. Ví da sáng màu rất dễ bị dây nhuộm kém để lại vệt hồng khi trời nồm hoặc khi ví bị ướt.
Những phiền toái thực tế và cách tránh
Ví cộm, da giãn. Đồng dày đặt cùng một chỗ lâu ngày làm da ví giãn thành một cục lồi, kể cả khi bạn lấy đồng ra. Chọn đồng mỏng và đổi chỗ để thỉnh thoảng nếu ví bằng da mềm.
Lót ví bị ố. Đồng thau gặp mồ hôi và ẩm sẽ xỉn, đôi khi để lại vệt xám trên lót vải. Đồng sắt mạ thì có thể để lại vết gỉ nâu. Thử nam châm trước khi bỏ ví: bị hút là lõi sắt, nên đổi.
Cào thẻ. Đồng có ba via ở viền hoặc mép lỗ vuông có thể cào xước mặt thẻ ngân hàng, thẻ căn cước. Miết ngón tay quanh viền đồng, thấy sắc thì mài nhẹ bằng giấy nhám mịn hoặc đổi đồng khác.
Ốp điện thoại và sạc không dây. Vật kim loại kẹp giữa điện thoại và đế sạc không dây có thể làm sạc chậm, ngắt sạc hoặc nóng lên. Nếu dùng ốp kiêm ví, đặt đồng xu ở ngăn xa vùng giữa lưng máy, hoặc tốt nhất là không để kim loại trong ốp.
Qua máy soi, cửa từ. Một đồng nhỏ thường không gây chuyện gì. Chuỗi nhiều đồng có thể hiện rõ trên màn hình soi; nếu được hỏi, cứ nói đó là đồ lưu niệm bằng đồng.
Thay đồng xu trong ví và để xa tầm trẻ nhỏ
Nhiều gia đình có nếp đổi đồng xu trong ví vào dịp đầu năm, coi như một việc nhỏ của ngày Tết bên cạnh lau dọn bàn thờ, may áo mới. Cũng có người giữ một đồng suốt nhiều năm, chuyển từ ví cũ sang ví mới như chuyển ảnh gia đình. Cả hai đều là thói quen riêng; đồng cũ có thể để vào hộp kỷ niệm, buộc vào chùm chìa khoá, hoặc tặng lại cho người trong nhà.
Khi tặng đồng xu bỏ ví làm quà, đặc biệt là quà Tết, hãy nhớ một điểm an toàn: đồng xu nhỏ là vật trẻ em dễ cho vào miệng và nuốt phải. Đừng đưa đồng xu rời cho trẻ dưới ba tuổi cầm chơi; với trẻ lớn hơn, nên để đồng trong thẻ ép hoặc túi kín. Nếu nghi trẻ đã nuốt đồng xu, đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay chứ không chờ xem.
Một đồng xu đúng cỡ, buộc gọn, không làm cộm ví, không ố lót và không vướng điện thoại là đồng bạn sẽ quên mất là nó đang ở đó, theo nghĩa tốt nhất. Khi chọn, bạn có thể xem mẫu có ghi rõ chất liệu, kích thước tại Vật Phẩm Phong Thủy để đối chiếu với khe ví của mình.
Câu hỏi thường gặp
Bỏ đồng xu vào ví nam hay ví nữ có khác nhau không?
Về tập quán thì không khác. Khác nhau chỉ ở chỗ trống: ví nam gập đôi thường chỉ vừa một đồng nhỏ, còn ví dài nữ chứa được ba đồng hoặc cả chuỗi kèm túi gấm. Chọn số đồng và cỡ đồng theo chiếc ví bạn dùng hằng ngày.
Có nên bỏ đồng xu Việt Nam đang lưu hành vào ví thay đồng lỗ vuông không?
Một số người làm vậy, nhất là với đồng xu mệnh giá đẹp số. Điều này cũng là một cách giữ tập quán. Chỉ lưu ý đồng xu đang lưu hành dễ bị tiêu nhầm, nên để riêng ở một ngăn hoặc bọc trong túi giấy nhỏ.
Đồng xu trong ví bị xỉn đen có cần thay không?
Không cần nếu bạn thấy vẫn ổn. Đồng thau xỉn là bình thường. Có thể lau bằng khăn ẩm với chút nước rửa chén rồi lau khô. Chỉ nên thay khi đồng bị gỉ nâu, bong lớp mạ hoặc làm bẩn lót ví.
Đồng xu bỏ ví có làm hỏng thẻ từ không?
Đồng thau và hợp kim kẽm không có từ tính nên không làm mất dữ liệu dải từ. Rủi ro thực tế là viền đồng sắc cào xước mặt thẻ. Chọn đồng viền nhẵn hoặc đặt đồng trong túi giấy, túi da để thẻ không bị trầy.
Ví đã có đồng xu thì có nên bỏ thêm vật phẩm khác không?
Ví không phải nơi chứa nhiều đồ. Thêm tỳ hưu mini, móc kim loại hay thẻ khắc sẽ làm ví dày và nặng, nhanh hỏng đường may. Nếu muốn mang nhiều vật phẩm nhỏ, dùng một túi gấm riêng trong túi xách sẽ gọn hơn.
Làm quà đồng xu bỏ ví cho đồng nghiệp dịp Tết thì chọn loại nào?
Chọn thẻ ép một đến ba đồng mỏng hoặc đồng nhỏ buộc dây đỏ, đựng trong bao lì xì hay túi gấm. Món quà gọn, ai cũng dùng được với ví của mình. Kèm một dòng chúc ngắn viết tay sẽ khiến món quà có ý hơn.